سن مناسب درمان اوتیسم و تشخیص زود هنگام این عارضه در واقع کلید درمان موثر این بیماری است. هر چه کودکان مبتلا به اوتیسم زودتر تشخیص داده شوند و مداخلات درمانی لازم انجام شود، نتیجه بهتری دریافت خواهد شد. اهمیت این موضوع در تواناییهای ارتباطی کودکان در آینده است. سن مناسب درمان اوتیسم در کودکان از زمانی است که علائم اولیه این بیماری تشخیص داده میشود و بهتر است تا قبل از سن دبستان درمانهای اولیه آغاز گردد.
در ادامه این مطلب تمامی نکات درباره سن مناسب برای درمان این عارضه معرفی شده است. با ما همراه باشید تا از کاملترین اطلاعات بهره مند شوید.
سن مناسب درمان اوتیسم در کودکان
اختلال طیف اوتیسم (Autism spectrum disorder) نوعی اختلال عصبی رشدی محسوب میشود که سبب بروز چالشهایی در ارتباطات و تعاملات اجتماعی کودکان مبتلا به این بیماری میگردد. علائم این اختلال از کودکی به کودک دیگر متفاوت بوده و با مشخصههایی مانند عدم ارتباط چشمی، عدم واکنش به اسم خود، ترس بیش از حد و عدم تعامل و بازی با سایر کودکان شناخته میشود.
برای خانوادههایی که کودک مبتلا به اوتیسم دارند شروع برنامه تشخیصی درمانی در سن مناسب درمان اوتیسم، یک گام حیاتی در نتیجه بخشی و بازدهی روند درمان است. مداخلات درمانی اولیه در سنین قبل از دبستان و حدود 2 تا 3 سالگی انجام میشود. با توجه به این که در این سن مغز کودک هنوز در حال شکل گیری بوده و نسبت به سنین بالاتر انعطافپذیری بیشتری دارد، انتظار میرود درمانها اثربخشی بیشتری داشته باشند.
شروع زودهنگام درمان علاوه بر بالا بردن کیفیت زندگی کودک در زمان حال، شانس یادگیری و پیشرفت بیشتری را در آینده در اختیار او قرار میدهد و او را برای حضور در مدرسه و ارتباط با سایر کودکان آماده میسازد. در نتیجه لازم است به محض تشخیص این بیماری و یا مشکوک بودن زیاد به علایم آن، درمانهای پیوسته رشدی و رفتاری آغاز گردد.
اگرچه سن مناسب درمان اوتیسم در سنین پایین است، اما باید به یاد داشته باشید برای شروع درمان و بهبود زندگی کودک هرگز دیر نیست و شروع درمان در هر سن، بهبود کیفیت زندگی کودک را در پی خواهد شد. درمانگران و کارشناسان میتوانند برنامه درمانی متناسب با سن و طیف علایم هر بیمار را تنظیم نمایند.
در کودکان نوپا (2 تا 3 سال) تمرکز بر مهارتهای اساسی مانند ارتباط، بازی و تعامل اجتماعی است و سعی میشود رویکرد درمانی بازی محور باشد. در سنین پیش دبستانی (3 تا 5 سال) فعالیتهای یادگیری ساختار یافتهتر مورد استفاده قرار میگیرد تا کودک برای ورود به مدرسه آماده گردد. در سنین بالاتر بر مهارتهای اجتماعی پیچیدهتر و مدیریت رفتار فرد تمرکز میشود. راهکارهای ارائه شده و تکنیکهای درمانی در هر رده سنی اختصاصی بوده ولی در نهایت همه یک هدف را دنبال میکنند و به دنبال افزایش اعتماد به نفس و تعاملات و ارتباطات بیماران هستند.
بهترین سن برای شروع درمان اوتیسم چه زمانی است؟
باید توجه داشت اوتیسم طیف وسیعی از اختلالات را شامل میشود و علائم و شدت آن میتواند در افراد مختلف متفاوت باشد. این امر سبب میگردد روند درمان و جدول زمانی پیشنهادی برای درمان این اختلال از کودکی به کودک دیگر متفاوت باشد. با این وجود کارشناسان معتقدند سن مناسب درمان اوتیسم در کودکان 2 تا 3 سالگی است.
در کودکانی این عارضه زودتر تشخیص داده شده میتوان درمان را از 18 ماهگی نیز آغاز نمود. نکته مهم در رابطه با درمان اختلال اوتیسم، در نظر گرفتن بازه زمانی نسبتا طولانیمدت برای اثر بخشی است. والدین کودکان اوتیسم، باید برنامه درمانی چندین ساله را مد نظر داشته باشند.
آیا تشخیص اوتیسم در سنین پایینتر موثرتر است؟
شواهد و مطالعات انجام شده نشان میدهد تشخیص زودهنگام و مداخلات اولیه در سن مناسب درمان اوتیسم، نقش موثری در روند بهبودی و افزایش تعاملات کودکان دارند. به طوری که برخی از کودکان که تحت درمان در سنین پایینتر قرار گرفتهاند به قدری پیشرفت و بهبودی حاصل میکنند که در سنین بالاتر در طیف اختلالات اوتیسم قرار نمیگیرند. سه ویژگی مشترک در این کودکان بهبود یافته مشخص گردید:
- تشخیص زودهنگام و درمان در سنین پایین
- ضریب هوشی بالاتر نسبت به متوسط ضریب هوشی برای یک کودک مبتلا به اوتیسم
- زبان و مهارتهای حرکتی بهتر
از مهمترین اثرات تشخیص اوتیسم در سنین پایین میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مزیت اصلی تشخیص زود هنگام، فرصت کافی برای مداخله زودهنگام است.
- مداخله زودهنگام امکان ارائه خدمات اختصاصی متناسب با شرایط و نیازهای هر بیمار را فراهم میسازد.
- مداخله زود هنگام در سنین پایین و ارائه خدمات درمانی در سن مناسب درمان اوتیسم، در زمانی که مغز کودک همچنان در حال رشد سریع است نتایج بهتری را ارائه خواهد داد.
- تشخیص و درمان اوتیسم در سنین پایینتر مهمترین فاکتور در رشد و عملکرد کودک در سالهای بعدی زندگی او است. مداخله سریع و به موقع میتواند مواردی مانند گفتار کودک، نوع ارتباطات و تعاملات او، مهارتهای اجتماعی، مهارتهای حرکتی درشت و ظریف، مهارت مراقبت از خود، استقلال شخصی و غیره را به طور چشمگیری بهبود بخشد.
- طبق بررسیهای انجام شده تشخیص و مداخلات در سن مناسب درمان اوتیسم، میتواند ضریب هوشی این کودکان را تا 17 امتیاز بهبود بخشد.
- علاوه بر این مداخله زود هنگام میتواند مزایای طولانیمدت را نیز در پی داشته باشد. طبق تحقیقات انجام شده، افرادی که تحت تشخیص و درمان در سنین پایینتر قرار گرفتهاند، در آینده بیشتر در کلاسهای آموزشی عادی شرکت میکنند و نرخ اشتغال بالاتری در بزرگسالی دارند.
- از دیگر اثرات تشخیص زودهنگام اوتیسم کاهش نیاز به دریافت خدمات پشتیبانی و حمایتی در آینده است.
نتیجه گیری
هدف از مداخله و درمان اوتیسم کمک به کودک برای داشتن بهترین زندگی منحصر به فرد خود است و زمانی میتوان به این هدف دست یافت که در سن مناسب درمان اوتیسم آغاز گردد. زمان طلایی برای بهبود این بیماری سنین ابتدایی تشخیص آن و حدود 2 تا 3 سالگی است. اهمیت این موضوع به قدرت مغز در این دوران و توانایی بیشتر آن در تطابق با آموزشهای دریافتی است. در نتیجه تشخیص و مداخله در سن مناسب درمان اوتیسم، میتواند اثرات چشمگیری در زندگی کودکان مبتلا به اوتیسم داشته باشد و ضمن بهبود و رشد مهارتهای فعلی آنها، مزایای بلند مدتی دارد که تا بزرگسالی ادامه خواهد یافت.